ହର୍ମୁଜ୍, ୮ ଜୁଲାଇ; ସମୁଦ୍ରସନ୍ଧି (Strait of Hormuz)ରେ ବାଣିଜ୍ୟିକ ତୈଳ ଟ୍ୟାଙ୍କର ଉପରେ ହୋଇଥିବା ଆକ୍ରମଣ ପରେ ଆମେରିକା ଇରାନ ବିରୋଧରେ ବଡ଼ କୂଟନୈତିକ ଓ ଆର୍ଥିକ ପଦକ୍ଷେପ ନେଇଛି। ଆମେରିକା ପ୍ରଶାସନ ଇରାନକୁ ପୂର୍ବରୁ ଦିଆଯାଇଥିବା ଅସ୍ଥାୟୀ ତୈଳ ରପ୍ତାନି ଛାଡ଼ପତ୍ର (Oil Waiver) ବାତିଲ କରିଛି।
ଆମେରିକାର ଜଣେ ବରିଷ୍ଠ ଅଧିକାରୀଙ୍କ କହିବା ଅନୁଯାୟୀ, ଇରାନକୁ ଦିଆଯାଇଥିବା ଏହି ଛାଡ଼ପତ୍ର କିଛି ସର୍ତ୍ତ ଉପରେ ଆଧାରିତ ଥିଲା। କିନ୍ତୁ ହର୍ମୁଜ୍ ସମୁଦ୍ରସନ୍ଧିରେ ତିନୋଟି ବାଣିଜ୍ୟିକ ଜାହାଜ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ ପରେ ଇରାନ ସେହି ସର୍ତ୍ତ ଉଲ୍ଲଂଘନ କରିଥିବା ଦାବି କରି ଛାଡ଼ପତ୍ରକୁ ତୁରନ୍ତ ବାତିଲ କରାଯାଇଛି।
ଏହି ଛାଡ଼ପତ୍ର ମାଧ୍ୟମରେ ଇରାନକୁ ସୀମିତ ପରିମାଣରେ ଆନ୍ତର୍ଜାତିକ ବଜାରରେ ତୈଳ ବିକ୍ରୟ କରିବାର ସୁଯୋଗ ମିଳିଥିଲା। ଏବେ ଏହା ବାତିଲ ହେବାରୁ ଇରାନର ତୈଳ ରପ୍ତାନି ଓ ବିଦେଶୀ ମୁଦ୍ରା ଆୟ ଉପରେ ପ୍ରଭାବ ପଡ଼ିବ ବୋଲି ବିଶ୍ଳେଷକମାନେ ମନେ କରୁଛନ୍ତି।
ଅନ୍ୟପଟେ, ଇରାନ ଆମେରିକାର ଅଭିଯୋଗକୁ ଅସ୍ୱୀକାର କରିଛି। ତେହେରାନର କହିବା ଅନୁଯାୟୀ, ସେମାନେ ସମଝୋତାର ସର୍ତ୍ତ ପାଳନ କରୁଥିଲେ ଏବଂ ସମୁଦ୍ରସନ୍ଧିରେ ଘଟିଥିବା ଘଟଣା ଅନ୍ୟ କାରଣରୁ ହୋଇଥିଲା। ଇରାନ ଆମେରିକାର ପଦକ୍ଷେପକୁ ଅନ୍ୟାୟ ବୋଲି କହିବା ସହ ପ୍ରତିକ୍ରିୟାର ସଙ୍କେତ ଦେଇଛି।
ଏହି ଘଟଣା ପରେ ଆମେରିକା ଇରାନର କିଛି ସାମରିକ ଠିକଣା ଉପରେ ନୂଆ ଆକ୍ରମଣ କରିଥିବା ମଧ୍ୟ ଖବର ଆସିଛି। ଏହା ଫଳରେ ପଶ୍ଚିମ ଏସିଆରେ ଉତ୍ତେଜନା ଆହୁରି ବଢ଼ିଛି ଏବଂ ବିଶ୍ୱ ତୈଳ ଯୋଗାଣ ସୁରକ୍ଷାକୁ ନେଇ ନୂଆ ଆଶଙ୍କା ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଛି।
ବିଶ୍ୱର ସମୁଦ୍ରପଥରେ ପରିବହନ ହେଉଥିବା ତୈଳର ବଡ଼ ଅଂଶ ହର୍ମୁଜ୍ ସମୁଦ୍ରସନ୍ଧି ଦେଇ ଯାଇଥାଏ। ତେଣୁ ଏହି ଅଞ୍ଚଳରେ ଅସ୍ଥିରତା ବିଶ୍ୱ ତୈଳ ମୂଲ୍ୟ, ଜାହାଜ ଚଳାଚଳ ଏବଂ ବିଶ୍ୱ ଅର୍ଥନୀତି ଉପରେ ସିଧାସଳଖ ପ୍ରଭାବ ପକାଇପାରେ।
