ମୟୂରଭଞ୍ଜ, ୨୮ ଜୁଲାଇ; ଓଡ଼ିଶା ସରକାର ଶିମିଳିପାଳ ଟାଇଗର ରିଜର୍ଭ (STR) ପାଦଦେଶରେ ବସବାସ କରୁଥିବା ଲୋକଙ୍କ ଜୀବନଜୀବିକାକୁ ସୁଦୃଢ଼ କରିବା ଏବଂ ବନ୍ୟଜନ୍ତୁ ସଂରକ୍ଷଣକୁ ଆହୁରି ଶକ୍ତିଶାଳୀ କରିବା ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ₹୧୨୫ କୋଟି ବ୍ୟୟର ‘ଆମ ଶିମିଳିପାଳ ଯୋଜନା’କୁ ଅନୁମୋଦନ କରିଛନ୍ତି। ଏହି ଗୁରୁତ୍ୱାକାଙ୍କ୍ଷୀ ଯୋଜନାର ଅର୍ଥ ଟାଇଗର ରିଜର୍ଭ କର୍ତ୍ତୃପକ୍ଷଙ୍କୁ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଛି ଏବଂ ବିସ୍ତୃତ ପ୍ରକଳ୍ପ ରିପୋର୍ଟ (DPR) ଅନୁଯାୟୀ କାର୍ଯ୍ୟାନ୍ୱୟନ ପ୍ରସ୍ତୁତି ଚାଲିଛି। ଯୋଜନାର ଔପଚାରିକ ଶୁଭାରମ୍ଭ ଅକ୍ଟୋବର ପୂର୍ବରୁ ହେବାର ଲକ୍ଷ୍ୟ ରଖାଯାଇଛି।
ଏହି ଯୋଜନାରେ ଶିମିଳିପାଳ ଟାଇଗର ରିଜର୍ଭ ପାଦଦେଶର ପ୍ରାୟ ୨୦୦ଟି ଗାଁ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ ହେବ। ଦୀର୍ଘଦିନ ଧରି ଜୀବିକାର ଅଭାବ କାରଣରୁ କେତେକ ପରିବାର ବନ ସମ୍ପଦ ଉପରେ ନିର୍ଭର କରୁଥିବା ଏବଂ କେବେ କେବେ ଶିକାର କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ ବେଆଇନ କାର୍ଯ୍ୟରେ ଜଡ଼ିତ ହେଉଥିବା ପରିସ୍ଥିତିକୁ ବଦଳାଇବା ଏହି ଯୋଜନାର ମୂଳ ଲକ୍ଷ୍ୟ। ‘ଜୀବନ-ଜୀବିକା’ ଧାରଣାକୁ ଆଧାର କରି ସ୍ଥାୟୀ ଆୟର ବିକଳ୍ପ ସୃଷ୍ଟି କରାଯିବ, ଯାହା ଫଳରେ ବନ ଉପରେ ନିର୍ଭରଶୀଳତା କମିବ ଏବଂ ବନ୍ୟଜନ୍ତୁ ସଂରକ୍ଷଣକୁ ସହାୟତା ମିଳିବ।
ଯୋଜନା ଅନ୍ତର୍ଗତ ସ୍ୱୟଂସହାୟକ ଗୋଷ୍ଠୀ (SHGs) ମାଧ୍ୟମରେ ଆର୍ଥିକ ଓ ବୈଷୟିକ ସହାୟତା ଦିଆଯିବ। ଉପକୃତ ପରିବାରମାନେ ଶାଳପତ୍ର ଥାଳି ନିର୍ମାଣ, ସିଲେଇ, ମହୁ ପ୍ରକ୍ରିୟାକରଣ, ଦୁଗ୍ଧ ଉତ୍ପାଦନ, କୁକୁଡ଼ା ଚାଷ, ଛେଳି ଓ ମେଣ୍ଢା ପାଳନ, କୃଷି ଏବଂ ଅଳ୍ପ ଅବଧିର ଅଣଧାନ ଫସଲ ଚାଷ ଭଳି ଆୟବୃଦ୍ଧିକାରୀ କାର୍ଯ୍ୟରେ ସାମିଲ ହୋଇପାରିବେ। ଏହା ଦ୍ୱାରା ଗ୍ରାମୀଣ ଅର୍ଥନୀତି ସୁଦୃଢ଼ ହେବା ସହ ଯୁବକ ଓ ମହିଳାଙ୍କ ପାଇଁ ନୂତନ ରୋଜଗାର ସୁଯୋଗ ସୃଷ୍ଟି ହେବ।
ଯୋଜନାର ସ୍ୱଚ୍ଛ ଓ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ କାର୍ଯ୍ୟାନ୍ୱୟନ ପାଇଁ ଟାଇଗର ରିଜର୍ଭ କର୍ତ୍ତୃପକ୍ଷ ଓ ଇକୋ ଡେଭେଲପମେଣ୍ଟ କମିଟି (EDCs) ମିଳିତ ଭାବେ ନଜରଦାରି କରିବେ। ଏହି ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ୨୫ଟି ଇକୋ ଡେଭେଲପମେଣ୍ଟ କମିଟି ଗଠନ କରାଯାଇଛି। ଏହା ସହ ଶିମିଳିପାଳରେ ଶିକାର ରୋକିବାକୁ ୫୦୦ଟି ଅତିରିକ୍ତ AI-ସକ୍ଷମ କ୍ୟାମେରା ଲଗାଯିବ, ଯାହା ରିଜର୍ଭର ସୁରକ୍ଷା ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ଆହୁରି ମଜବୁତ କରିବ।