ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ, ୧୨ ସେପ୍ଟେମ୍ବର; କୃତ୍ରିମ ବୁଦ୍ଧିମତ୍ତା ବା AI ଆଧୁନିକ ଅର୍ଥନୀତି ଓ ଆର୍ଥିକ ପ୍ରଯୁକ୍ତିକୁ ଦ୍ରୁତ ବଦଳାଉଥିବା ବେଳେ, ଏହା ସହ ଜଡ଼ିତ ବିପଦକୁ ନେଇ ସତର୍କ କରିଛନ୍ତି କେନ୍ଦ୍ର ଅର୍ଥମନ୍ତ୍ରୀ ନିର୍ମଳା ସୀତାରମଣ। ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୧ରେ ମୁମ୍ବାଇରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ Global Fintech Fest 2026ରେ ସେ AIକୁ “double-edged sword” ବା ଦୁଇଧାରିଆ ଖଣ୍ଡା ବୋଲି ବର୍ଣ୍ଣନା କରିଥିଲେ।
ସୀତାରମଣଙ୍କ ମୁଖ୍ୟ ଯୁକ୍ତି ହେଉଛି—AI ଯେଉଁ ଗତିରେ ଦକ୍ଷତା ବଢ଼ାଇପାରେ, ସେହି ଗତିରେ ଭୁଲ, ଠକେଇ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ବିପଦକୁ ମଧ୍ୟ ବଢ଼ାଇପାରେ। ତାଙ୍କ କହିବା ଅନୁସାରେ, AI ଆର୍ଥିକ ଠକେଇକୁ ଶୀଘ୍ର ଚିହ୍ନଟ କରିପାରେ; କିନ୍ତୁ ଅପରାଧୀମାନେ ଏହାକୁ ବ୍ୟବହାର କରି ଅଧିକ ବଡ଼ ଓ ଜଟିଳ ସାଇବର ଆକ୍ରମଣକୁ ସ୍ୱୟଂଚାଳିତ କରିପାରନ୍ତି।
ଏହି ଚର୍ଚ୍ଚାରେ Agentic AI ମଧ୍ୟ ଗୁରୁତ୍ୱ ପାଇଛି। ପାରମ୍ପରିକ AI ଯେଉଁଠାରେ ମୁଖ୍ୟତଃ ପରାମର୍ଶ କିମ୍ବା ଉତ୍ତର ଦିଏ, Agentic AI ଅଧିକ ସ୍ୱୟଂଚାଳିତ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିପାରିବା ଦିଗକୁ ଯାଉଛି। ଏହା ପ୍ରକ୍ରିୟାକୁ ଦିନରୁ ସେକେଣ୍ଡକୁ ଆଣିପାରେ। କିନ୍ତୁ ଯଦି ଏହି ଦ୍ରୁତତା ସହ ତ୍ରୁଟି ଘଟେ, ତେବେ ତାହାର ପ୍ରଭାବ ମଧ୍ୟ ଦ୍ରୁତ ଭାବେ ବ୍ୟାପିପାରେ ବୋଲି ଅର୍ଥମନ୍ତ୍ରୀ ସତର୍କ କରିଛନ୍ତି।
ସୀତାରମଣ tokenization ଓ quantum computingକୁ ମଧ୍ୟ ଭବିଷ୍ୟତର ଆର୍ଥିକ ବ୍ୟବସ୍ଥା ସହ ଜଡ଼ିତ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ପ୍ରଯୁକ୍ତି ଭାବେ ଉଲ୍ଲେଖ କରିଛନ୍ତି। Tokenization ମାଧ୍ୟମରେ ଅନାବଶ୍ୟକ ମଧ୍ୟସ୍ଥତା କମିପାରେ ଏବଂ ଆସେଟ୍ ଟ୍ରାନ୍ସଫର ଦ୍ରୁତ ହୋଇପାରେ। ଅନ୍ୟପଟେ, quantum computingର ବିକାଶ ପାରମ୍ପରିକ encryption ଓ security systemsକୁ ନୂଆ ଭାବେ ମଜବୁତ କରିବାର ଆବଶ୍ୟକତା ତିଆରି କରୁଛି।
ଏଠାରେ ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ପ୍ରଶ୍ନ ହେଉଛି ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ବନାମ ନବସୃଜନ। ଅର୍ଥମନ୍ତ୍ରୀ କହିଛନ୍ତି ଯେ ନବସୃଜନକୁ ଭୟରେ ରୋକିବା ଠିକ୍ ନୁହେଁ; ତେବେ ଦ୍ରୁତ ପ୍ରଯୁକ୍ତି ବିକାଶ ଯେପରି ସୁରକ୍ଷାକୁ ଦୁର୍ବଳ ନକରେ, ସେଥିପାଇଁ ଯଥୋଚିତ guardrails ଆବଶ୍ୟକ। ତାଙ୍କ ମତରେ ଲକ୍ଷ୍ୟ ହେବା ଉଚିତ—ଦ୍ରୁତ କିନ୍ତୁ ଦାୟିତ୍ୱଶୀଳ, ସ୍ୱୟଂଚାଳିତ କିନ୍ତୁ ଆବଶ୍ୟକ ସମୟରେ ପୁନଃନିୟନ୍ତ୍ରଣଯୋଗ୍ୟ ଏବଂ ନବସୃଜନଶୀଳ କିନ୍ତୁ ଗ୍ରାହକଙ୍କ ବିଶ୍ୱାସକୁ ଅକ୍ଷୁଣ୍ଣ ରଖୁଥିବା ବ୍ୟବସ୍ଥା।
ଏହି ପରିପ୍ରେକ୍ଷୀରେ ସେ “soft-touch regulation” ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ସଙ୍କେତ ଦେଇଛନ୍ତି—ଅର୍ଥାତ୍ ନିୟମ ଏପରି ହେଉ, ଯାହା ବିପଦକୁ ରୋକିବ କିନ୍ତୁ ନୂଆ ପ୍ରଯୁକ୍ତିର ବିକାଶକୁ ଅନାବଶ୍ୟକ ଭାବେ ଅଟକାଇବ ନାହିଁ। ସେହି ସମୟରେ AI ବ୍ୟବହାରର ଦାୟିତ୍ୱ କେବଳ technology teams ଉପରେ ଛାଡ଼ି ନଦେଇ ବୋର୍ଡ, senior management ଓ regulatorsଙ୍କ ନିରୀକ୍ଷଣ ଆବଶ୍ୟକ ବୋଲି ସେ କହିଛନ୍ତି।
ଏହି ଆଭିମୁଖ୍ୟ ସହ ସମ୍ପ୍ରତି RBI Unified Fintech Forum (UFF)କୁ fintech sector ପାଇଁ ଦ୍ୱିତୀୟ Self-Regulatory Organisation (SRO-FT) ଭାବେ ସ୍ୱୀକୃତି ଦେଇଛି। ଏହା fintech କ୍ଷେତ୍ରରେ industry-led standards, responsible conduct ଓ governanceକୁ ମଜବୁତ କରିବା ଦିଗରେ ଏକ ପଦକ୍ଷେପ।
