ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ, ୦୩ ସେପ୍ଟେମ୍ବର; ଜଳ ସୁରକ୍ଷାକୁ ବିକଶିତ ଭାରତ ୨୦୪୭ର ଅନ୍ୟତମ ମୁଖ୍ୟ ଆଧାର ଭାବେ ଉଲ୍ଲେଖ କରି ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦି କେନ୍ଦ୍ର ଓ ରାଜ୍ୟ ସରକାରଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଆହୁରି ଘନିଷ୍ଠ ସହଯୋଗର ଆବଶ୍ୟକତା ଉପରେ ଜୋର ଦେଇଛନ୍ତି। ନୂଆଦିଲ୍ଲୀର ସୁଷମା ସ୍ୱରାଜ ଭବନରେ ଜଳ ଶକ୍ତି ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ଆୟୋଜିତ ଦୁଇ ଦିନିଆ National Departmental Summit on Waterର ସମାପନୀ ଅଧିବେଶନରେ ସେ କହିଥିଲେ ଯେ, ଜଳ ସଂରକ୍ଷଣ କେବଳ ସରକାରୀ ପ୍ରକଳ୍ପ ନୁହେଁ, ବରଂ ଏହା “ଟିମ୍ ଇଣ୍ଡିଆ”ର ସାମୂହିକ ଦାୟିତ୍ୱ।
ଏହି ସମ୍ମିଳନୀ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ Cooperative Federalism ଦୃଷ୍ଟିକୋଣ ଅନୁଯାୟୀ ଆୟୋଜିତ ପ୍ରଥମ ବିଭାଗୀୟ ଶିଖର ସମ୍ମିଳନୀ। ଏଥିରେ ବିଭିନ୍ନ ରାଜ୍ୟ ଓ କେନ୍ଦ୍ରଶାସିତ ଅଞ୍ଚଳର ମନ୍ତ୍ରୀ ଏବଂ ବରିଷ୍ଠ ଅଧିକାରୀମାନେ ଯୋଗ ଦେଇ ଜଳ ପରିଚାଳନା, ପାନୀୟ ଜଳ, ବର୍ଷାଜଳ ସଂରକ୍ଷଣ ଓ ଭବିଷ୍ୟତ ଜଳ ସୁରକ୍ଷା ରଣନୀତି ଉପରେ ଆଲୋଚନା କରିଥିଲେ।
ସମ୍ମିଳନୀରେ ଚାରିଟି ମୁଖ୍ୟ କ୍ଷେତ୍ରକୁ ପ୍ରାଥମିକତା ଦିଆଯାଇଥିଲା—
- ଜଳ ଭିତ୍ତିଭୂମି ପ୍ରକଳ୍ପର ସମୟୋପଯୋଗୀ କାର୍ଯ୍ୟକାରିତା
- Jal Sanchaya Jan Bhagidari – Catch the Rain ଅଭିଯାନକୁ ଆହୁରି ସୁଦୃଢ଼ କରିବା
- ପାନୀୟ ଜଳ ଉତ୍ସର ଦୀର୍ଘସ୍ଥାୟୀ ସୁରକ୍ଷା
- Jal Jeevan Mission 2.0 ଅଧୀନରେ ଗ୍ରାମୀଣ ପାନୀୟ ଜଳ ଯୋଜନାର ରକ୍ଷଣାବେକ୍ଷଣ।
ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ କହିଥିଲେ ଯେ, ସମ୍ମିଳନୀରେ ନିଆଯାଇଥିବା ନିଷ୍ପତ୍ତି କେବଳ ଆଲୋଚନାରେ ସୀମିତ ନ ରହି, ନିରନ୍ତର ସମୀକ୍ଷା ଓ ଫଲୋ-ଅପ୍ ମାଧ୍ୟମରେ ଭୂମିସ୍ତରରେ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ହେବା ଉଚିତ।
ଭବିଷ୍ୟତ ଜଳ ପରିଚାଳନାରେ Artificial Intelligence (AI)ର ଭୂମିକା ଉପରେ ମଧ୍ୟ ସେ ବିଶେଷ ଗୁରୁତ୍ୱ ଦେଇଛନ୍ତି। ଜଳ କ୍ଷେତ୍ରର ସମସ୍ତ ତଥ୍ୟକୁ ଏକ ସମାନ ଫର୍ମାଟରେ ସଂଗ୍ରହ, ବିଶ୍ଳେଷଣ ଓ ପ୍ରୟୋଗ କରିବା ପାଇଁ ସେ AI ଆଧାରିତ ପ୍ରଣାଳୀ ବିକଶିତ କରିବାକୁ ପରାମର୍ଶ ଦେଇଛନ୍ତି। ତାଙ୍କ ମତରେ, ଉନ୍ନତ ଡାଟା ଗଭର୍ନାନ୍ସ ଦ୍ୱାରା ଜଳ ଅଭାବ ଭଳି ସମସ୍ୟାର ପୂର୍ବାନୁମାନ ଓ ସମୟୋପଯୋଗୀ ସମାଧାନ ସମ୍ଭବ ହେବ।
ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଜଳ ସଂରକ୍ଷଣକୁ ଜନ ଆନ୍ଦୋଳନରେ ପରିଣତ କରିବା ପାଇଁ ‘ଜଳ ଉତ୍ସବ’ ଭଳି ସଚେତନତା କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ବଢ଼ାଇବାକୁ କହିଛନ୍ତି। ସେ ଉଲ୍ଲେଖ କରିଥିଲେ ଯେ, ବର୍ଷାଜଳ ସଂରକ୍ଷଣ, ପୁନଃବ୍ୟବହାରଯୋଗ୍ୟ ପାଣିର ବ୍ୟବହାର ଓ ଜଳ ସଞ୍ଚୟ ପ୍ରଯୁକ୍ତିକୁ ଗ୍ରାମରୁ ସହର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବ୍ୟାପକ କରିବା ଆବଶ୍ୟକ।
ଜଳ ପରିଚାଳନାରେ ସଫଳ ମଡେଲଗୁଡ଼ିକୁ ଦେଶବ୍ୟାପୀ ପ୍ରସାର କରିବା ପାଇଁ ସେ ରାଜ୍ୟଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରେ Study Visit ଆୟୋଜନ କରିବାକୁ ପରାମର୍ଶ ଦେଇଛନ୍ତି। ଏଥିରେ ଜନପ୍ରତିନିଧି, ଅଧିକାରୀ ଓ କୃଷକମାନେ ଅନ୍ୟ ରାଜ୍ୟର ସଫଳ ପ୍ରକଳ୍ପରୁ ଶିଖିପାରିବେ।
ଏହି ସମ୍ମିଳନୀର ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ବାର୍ତ୍ତା ହେଉଛି ଯେ, ଜଳ ପରିଚାଳନାକୁ କେବଳ ରାଜ୍ୟ କିମ୍ବା କେନ୍ଦ୍ରର ଦାୟିତ୍ୱ ଭାବେ ନୁହେଁ, ବରଂ ଏକ ସମନ୍ୱିତ ଜାତୀୟ ପ୍ରୟାସ ଭାବେ ଦେଖାଯାଉଛି। ବିଶେଷଜ୍ଞମାନଙ୍କ ମତରେ, AI ଆଧାରିତ ଜଳ ତଥ୍ୟ ପରିଚାଳନା, ସମୟବଦ୍ଧ କାର୍ଯ୍ୟଯୋଜନା ଓ ଜନଭାଗିଦାରୀ ଭବିଷ୍ୟତରେ ଜଳ ସୁରକ୍ଷାକୁ ଆହୁରି ସୁଦୃଢ଼ କରିପାରେ। ତେବେ ଏହାର ପ୍ରକୃତ ସଫଳତା ରାଜ୍ୟ ସରକାରମାନଙ୍କ ସକ୍ରିୟ କାର୍ଯ୍ୟାନ୍ୱୟନ ଓ ନିୟମିତ ସମୀକ୍ଷା ଉପରେ ନିର୍ଭର କରିବ।
